Trước sức ép từ tốc độ già hóa dân số nhanh, Bộ Y tế đã chính thức ban hành kế hoạch hành động thực hiện Chỉ thị 35 của Thủ tướng Chính phủ. Đây là bước đi chiến lược với những quy định mang tính bước ngoặt, nhằm xây dựng một hệ sinh thái an sinh toàn diện cho hơn 16 triệu người cao tuổi trên cả nước.
Từ "sáng đón, tối đưa" đến mô hình chăm sóc tại cộng đồng
Điểm nhấn đáng chú ý nhất trong kế hoạch lần này là việc định hình lại phương thức chăm sóc sức khỏe người cao tuổi theo hướng gần gũi và linh hoạt. Thay vì chỉ phụ thuộc vào các viện dưỡng lão truyền thống, Bộ Y tế đề xuất phát triển mạnh mẽ mô hình "Điểm chăm sóc ban ngày" tại cộng đồng với phương châm "sáng đón đi, tối đưa về".
Các điểm chăm sóc này sẽ được lồng ghép ngay tại nhà văn hóa, khu thể thao thôn, tổ dân phố. Đây là nơi người cao tuổi được hỗ trợ y tế, sinh hoạt văn hóa và kết nối xã hội trong ngày, sau đó trở về quây quần cùng con cháu vào buổi tối.
Để vận hành mô hình này, dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Dân số cũng làm rõ đội ngũ nhân lực bao gồm:
Cải cách Luật Người cao tuổi: Tầm nhìn đến năm 2050
Theo dự báo, đến năm 2036, Việt Nam sẽ có khoảng 20% dân số là người cao tuổi và con số này sẽ chạm mốc 25% vào năm 2050. Nhận diện già hóa dân số là "thành quả của phát triển" nhưng cũng là "thách thức của an sinh", Bộ Y tế đã đặt lộ trình xây dựng dự án Luật sửa đổi, bổ sung Luật Người cao tuổi, dự kiến trình Quốc hội vào tháng 10/2028.
Mục tiêu của việc sửa luật không chỉ dừng lại ở trợ cấp, mà còn nhằm phát huy tối đa tiềm năng, trí tuệ và kinh nghiệm của người cao tuổi trong mọi lĩnh vực đời sống. Song song đó, lộ trình đến tháng 10/2026 sẽ hoàn thiện Nghị định sửa đổi về cơ sở trợ giúp xã hội, tạo hành lang pháp lý thông thoáng cho các dịch vụ chăm sóc chuyên biệt và CLB liên thế hệ tự giúp nhau phát triển.
Một cuộc cách mạng khác trong chính sách lần này là việc đẩy mạnh chuyển đổi số. Bộ Y tế yêu cầu triển khai dịch vụ công trực tuyến toàn trình cho các thủ tục trợ giúp xã hội và hưu trí hàng tháng.
Mốc thời gian quan trọng được ấn định vào tháng 12/2026:
Đẩy mạnh giáo dục về "già hóa khỏe mạnh"
Bên cạnh các giải pháp kỹ thuật, kế hoạch đặc biệt chú trọng đến giá trị nhân văn qua công tác truyền thông. Ngành y tế sẽ đẩy mạnh giáo dục về "già hóa khỏe mạnh", cung cấp kiến thức dinh dưỡng, luyện tập và đặc biệt là phổ biến các biện pháp phòng ngừa bạo lực, xâm hại và phân biệt đối xử đối với người cao tuổi.
Việc huy động nguồn kinh phí từ ngân sách nhà nước kết hợp với các nguồn lực xã hội hợp pháp khác cho thấy sự quyết tâm của Chính phủ trong việc không để ai bị bỏ lại phía sau trong sự phát triển thịnh vượng của đất nước.
