Thông tư 08/2026/TT-BKHCN do Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành được xem là bước đi nhằm tăng cường quản lý tình trạng SIM không chính chủ. Đây là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến tin nhắn rác, cuộc gọi rác và các hành vi lừa đảo trong thời gian qua.
Thực tế cho thấy, nhiều thuê bao di động được đăng ký từ trước đây đã bị cho mượn, chuyển nhượng nhưng chưa thực hiện cập nhật lại thông tin người sử dụng. Điều này khiến các số điện thoại tiềm ẩn nhiều rủi ro, có thể bị lợi dụng cho mục đích vi phạm pháp luật mà người đứng tên không hay biết.
Với quy định mới, người dân được phép tra cứu toàn bộ các số thuê bao đang đứng tên mình. Qua đó, họ có thể xác nhận các số đang sử dụng và chủ động phản ánh những thuê bao không thuộc quyền quản lý hoặc không còn sử dụng thông qua ứng dụng VNeID.
Sau khi tiếp nhận phản ánh, doanh nghiệp viễn thông sẽ liên hệ với thuê bao liên quan để yêu cầu xác minh và hoàn tất thủ tục đăng ký lại trong thời hạn 5 ngày. Nếu không thực hiện, số thuê bao sẽ bị khóa một chiều; trong trường hợp tiếp tục không khắc phục, dịch vụ sẽ bị khóa hai chiều và tiến hành thanh lý hợp đồng.
Tuy nhiên, quy định này không áp dụng đồng loạt với tất cả người dùng. Những thuê bao đã sử dụng số điện thoại để đăng ký tài khoản VNeID mức độ 2 hoặc đăng ký thẻ căn cước công dân gắn chip sẽ được miễn xác thực lại, trừ trường hợp có thay đổi thiết bị sau thời điểm 15/6/2026.
Cách kiểm tra số điện thoại đứng tên mình trên VNeID
Trong bối cảnh siết chặt quản lý thuê bao di động, việc kiểm tra các số điện thoại đứng tên mình trên ứng dụng VNeID đang trở thành thao tác cần thiết đối với mỗi người dân.
Để thực hiện, người dùng trước hết đăng nhập vào ứng dụng VNeID.
Tại giao diện Trang chủ của tài khoản định danh điện tử mức 2, chọn mục “Ví giấy tờ”, sau đó nhấn vào “Số điện thoại”.
Hệ thống sẽ yêu cầu xác thực bằng mã passcode hoặc sinh trắc học như vân tay, nhận diện khuôn mặt tùy theo cài đặt trên thiết bị.
Sau khi hoàn tất, danh sách các số thuê bao đã tích hợp sẽ được hiển thị đầy đủ.
Trong trường hợp phát hiện các số điện thoại không rõ nguồn gốc, người dùng không nên hoang mang mà cần lựa chọn trạng thái “Không sử dụng”. Khi đó, nhà mạng sẽ tiếp nhận thông tin và tiến hành liên hệ với thuê bao liên quan để rà soát, chuẩn hóa dữ liệu theo quy định.
Việc đối soát thông tin thuê bao hiện đặc biệt quan trọng khi vẫn còn khoảng 34 triệu SIM chưa được xác nhận chính chủ. Nếu phát hiện số điện thoại lạ gắn với tài khoản định danh điện tử, người dân cần chủ động yêu cầu loại bỏ nhằm tránh những hệ lụy pháp lý không đáng có.
Theo cảnh báo từ các chuyên gia, việc tồn tại SIM không chính chủ có thể trở thành “kẽ hở” để tội phạm công nghệ cao lợi dụng, nhất là khi các đối tượng có xu hướng chuyển sang hoạt động trên nền tảng OTT và mạng xã hội để né tránh kiểm soát.
Do đó, việc thường xuyên kiểm tra và cập nhật thông tin thuê bao trên VNeID không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi cá nhân mà còn góp phần hạn chế SIM rác, hướng tới xây dựng môi trường số an toàn, minh bạch hơn.
Thuê bao bị khóa một chiều nên làm gì?
Từ ngày 15/6, các doanh nghiệp viễn thông đã đồng loạt thực hiện khóa một chiều đối với gần 18 triệu thuê bao chưa hoàn tất xác thực thông tin. Động thái này được đánh giá là bước đi cần thiết nhằm làm sạch môi trường viễn thông, đồng thời tăng cường bảo vệ người dùng trước các hành vi lừa đảo.
Trong trạng thái bị khóa một chiều, người dùng sẽ không thể thực hiện cuộc gọi hoặc gửi tin nhắn đi, nhưng vẫn có thể nhận cuộc gọi và tin nhắn đến như bình thường. Do đó, các nhà mạng khuyến nghị khách hàng không nên hoang mang mà cần nhanh chóng tiến hành xác thực lại thông tin để khôi phục đầy đủ dịch vụ.
Theo quy định hiện hành, kể từ thời điểm bị khóa một chiều, thuê bao có thời hạn 60 ngày để hoàn tất việc chuẩn hóa thông tin cá nhân. Nếu quá thời hạn này mà vẫn chưa thực hiện, thuê bao có thể tiếp tục bị áp dụng các biện pháp xử lý nghiêm ngặt hơn theo quy định.
(Tổng hợp/Ảnh minh họa: Internet)
