Sáng 10/4, Quốc hội thảo luận tại tổ về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, ngân sách Nhà nước, công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí và nhiều nội dung quan trọng khác.
Tại tổ 11 (đoàn Hải Phòng, Quảng Ngãi), Ủy viên Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng; Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng dự phiên thảo luận.
Phát biểu thảo luận, đại biểu Đặng Ngọc Huy (đoàn Quảng Ngãi) góp ý về vấn đề dự trữ xăng dầu quốc gia. Ông cho biết, Nghị quyết 70 của Bộ Chính trị về đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 đã vạch rõ mục tiêu mức dự trữ xăng dầu đạt 90 ngày nhập khẩu ròng vào năm 2030.
Tuy nhiên, hiện tại chúng ta đang đối mặt với khoảng cách rất báo động, dự trữ quốc gia hiện chỉ đáp ứng được từ khoảng 7-10 ngày sử dụng. Nếu tính cả dự trữ thương mại, chúng ta chỉ có tối đa khoảng 30 ngày sử dụng.
Đại biểu Đặng Ngọc Huy (đoàn Quảng Ngãi) phát biểu tại tổ (Ảnh: Trang Trần).
Đại biểu Huy nhấn mạnh, chúng ta không thể vận hành một nền kinh tế năng động, quy mô khoảng 514 tỉ USD, đứng thứ 32 thế giới, với một "bình nhiên liệu" luôn ở mức báo động đỏ. Khoảng cách dự trữ từ 30 ngày lên 90 ngày không chỉ về kho bãi, đó là bài toán về năng lực tự chủ chiến lược.
Ông đặt câu hỏi tại sao chưa có hệ thống kho dự trữ quốc gia độc lập, khi mà hiện nay hàng dự trữ quốc gia đang được cất giữ chung với kho của doanh nghiệp đầu mối, đi ngược lại nguyên tắc quản lý độc lập về số lượng và chất lượng của Luật Dự trữ quốc gia.
Theo đại biểu, có ý kiến cho rằng xây dựng kho độc lập gây tốn kém nhưng cái giá của việc thiếu dự trữ còn đắt hơn gấp nhiều lần. Khi thế giới biến động, việc thiếu hụt dự trữ gây ra hệ lụy lớn như cảnh người dân phải xếp hàng dài mua xăng và chi phí logistics tăng cao, ảnh hưởng đến các công trình trọng điểm.
"Chúng ta không thể chờ đến khi khát mới bắt đầu đào giếng. Xây dựng kho dự trữ chiến lược chính là mua bảo hiểm cho nền kinh tế", đại biểu nói và tán thành với định hướng bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, trong đó hình thành hệ thống kho dự trữ dầu thô quy mô lớn, duy trì nguồn cung ổn định ít nhất 90 ngày.
Để mục tiêu này không nằm trên giấy, đại biểu Đặng Ngọc Huy đề nghị Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ thực hiện các giải pháp đột phá như quyết liệt bố trí nguồn lực ngân sách, áp dụng cơ chế đặc thù để khởi công ngay hệ thống kho dự trữ quốc gia độc lập; tách bạch hoàn toàn kho dự trữ chiến lược với kho thương mại.
Ban hành lộ trình cụ thể như đến năm 2028 đạt 60 ngày, năm 2030 đạt 90 ngày. Đồng thời, khẩn trương sửa đổi Luật Dự trữ quốc gia và các nghị định liên quan nhằm tạo hành lang pháp lý huy động nguồn lực xã hội hóa cho hạ tầng kho bãi, nhưng quyền kiểm soát hàng hóa phải tuyệt đối thuộc về Nhà nước.
Đại biểu Nguyễn Duy Thanh (đoàn Cà Mau) phát biểu.
Đại biểu Nguyễn Duy Thanh (đoàn Cà Mau) đề nghị nghiên cứu, có giải pháp xử lý dứt điểm bài toán năng lượng. Đây là nút thắt lớn nhất đối với tăng trưởng trong bối cảnh hiện nay.
Vì vậy, cần ưu tiên cao nhất cho phát triển hạ tầng năng lượng trong giai đoạn 3-5 năm tới, đồng thời nghiên cứu điều chỉnh quy hoạch quốc gia, quy hoạch ngành theo định hướng chiến lược Đại hội XIV của Đảng và các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị.
Trước đó, thẩm tra về kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 5 năm 2026-2030 ngày 9/4, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi lưu ý phương án phân bổ vốn đầu tư công trung hạn và các phụ lục chưa thể hiện rõ các dự án cụ thể về xây dựng hệ thống dự trữ năng lượng quốc gia.
Vì vậy trong bối cảnh tình hình quốc tế diễn biến phức tạp, cần rà soát, bổ sung dự án có liên quan đến dự án kho dự trữ dầu thô, xăng dầu, khí, than.
