Tuần trước tôi đi ăn với một người bạn làm giám đốc kinh doanh. Trong lúc trò chuyện, anh kể về việc vừa vô ý đánh mất một hợp đồng lớn hồi tháng trước.
Anh thở dài kể: "Thực ra hôm đó khách nói chuyện với tôi rất hợp. Ăn uống xong xuôi, anh ấy còn vỗ vai tôi nói: 'Hôm nay để anh tốn kém rồi'. Lúc đó tôi vui quá, buột miệng: 'Không sao đâu, cũng chỉ hơn 5 triệu, không đáng gì'. Kết quả là hôm sau, trợ lý của anh ấy từ chối ký hợp đồng".
Nghe xong tôi chỉ biết lắc đầu. Bốn chữ "để anh tốn kém rồi" trong văn hóa bàn nhậu thực ra không phải là một câu khách sáo đơn giản. Nó giống như một bài kiểm tra tinh tế về cách ứng xử.
Bạn trả lời "không đáng bao nhiêu", đồng nghĩa với việc nói với đối phương: "Bạn không quan trọng, bữa này với tôi chẳng là gì". Bạn xóa đi cảm giác áy náy của họ, nhưng cũng đồng thời cắt luôn cơ hội kết nối sâu hơn.
Những người thực sự tinh tế, gần như không bao giờ để chữ "tiền" xuất hiện trong câu trả lời. Họ sẽ tận dụng khoảnh khắc đó để biến một bữa ăn thành một mối quan hệ. Tôi đã quan sát rất nhiều cuộc gặp gỡ như vậy và nhận ra: khi nghe câu "Làm anh tốn kém rồi", người khéo léo thường đáp lại theo ba cách sau.
Biến tiền bạc thành sự gặp gỡ
"Bình thường khó có dịp tụ họp đông đủ thế này, hôm nay mọi người vui là quan trọng nhất".
Cái hay của câu này là chuyển trọng tâm từ chi tiền sang gặp gỡ.
Bản chất của một bữa ăn không nằm ở món ăn mà nằm ở những người ngồi quanh bàn. Khi đối phương nói "để anh tốn kém rồi", thực chất là họ đang thấy áy náy vì để bạn phải chi trả. Nếu bạn nói về tiền, không khí sẽ trở nên rất tính toán. Nhưng nếu bạn nói về sự hiếm hoi của cuộc gặp, ý nghĩa của bữa ăn lập tức được nâng lên.
Tôi có một người anh rất giỏi trong việc kết nối. Mỗi lần kết thúc bữa ăn, dù chi bao nhiêu, anh luôn cười và nói: "Quan trọng là mọi người bận rộn, hôm nay tụ được với nhau không dễ. Ngồi nói chuyện vui vẻ thế này còn đáng hơn mọi thứ."
Thông điệp rất rõ ràng, thứ anh coi trọng không phải tiền mà là khoảng thời gian được ngồi cùng nhau. Tiền là hữu hạn, nhưng cảm xúc của một cuộc gặp gỡ thì không. Nghe vậy, đối phương không chỉ bớt áy náy, mà còn cảm thấy mình được trân trọng.
(Ảnh minh hoạ)
Biến mình mời thành được khách nể mặt
"Anh đến là quý rồi, lần sau có chỗ hay tôi lại gọi anh, không được báo bận đâu đấy".
Cái khéo của câu này là đảo chiều vị thế.
Trong các mối quan hệ, điều tối kỵ là khiến đối phương cảm thấy mình mắc nợ. Một khi xuất hiện cảm giác đó, mối quan hệ sẽ dần trở nên xa cách. Khi họ nói "anh tốn kém rồi", ý ngầm là "tôi nợ anh một ân tình". Lúc này, điều bạn cần làm không phải là nhận cái ơn đó mà là hóa giải nó.
"Anh đến là đã nể mặt tôi rồi" - câu này trực tiếp đảo ngược vị trí. Bạn đang nói: "Không phải tôi đãi anh, mà là anh đã cho tôi cơ hội".
Một người bạn của tôi sau khi rút kinh nghiệm đã áp dụng cách này. Trong một buổi gặp khách hàng khó tính, khi khách nói "làm anh tốn kém rồi", anh đáp: "Anh khách sáo quá. Thật ra anh dành thời gian ra gặp tôi đã là nể mặt rồi. Lần sau tôi tìm được quán hay, còn phải nhờ anh góp ý thêm".
Nghe nói lúc đó, nụ cười của khách từ xã giao chuyển thành thật lòng.
Biến kết thúc thành bắt đầu
"Giữa mình không cần nói vậy, sau này giữ liên lạc, qua lại thường xuyên".
Câu này giúp biến một lần gặp thành một mối quan hệ dài lâu.
Điều đáng sợ nhất của một bữa ăn là gì? Là ăn xong rồi… ai về nhà nấy, không còn liên hệ. Câu "anh tốn kém rồi" thực ra là một cơ hội tự nhiên để gia hạn mối quan hệ. Người trả lời vụng về sẽ kết thúc mọi thứ bằng không có gì, như thể hai bên đã xong xuôi, sòng phẳng.
Người khéo léo sẽ dùng nó để mở ra một kết nối mới. "Sau này giữ liên lạc" nghĩa là bữa ăn này không phải kết thúc, mà là điểm bắt đầu.
Tôi từng nói chuyện với một người rất giỏi giao tiếp. Anh nói, tất cả những mối quan hệ quan trọng của mình đều bắt đầu từ một bữa ăn. Mỗi lần nghe câu "tốn kém rồi", anh đều trả lời: "Giữa mình không cần khách sáo, còn nhiều dịp gặp nhau mà, giữ liên lạc nhé".
Câu nói này vừa giữ thể diện cho cả hai, vừa mở ra cơ hội cho lần gặp tiếp theo.
(Ảnh minh hoạ)
Một bữa ăn sẽ quyết định độ dài của một mối quan hệ
Suy cho cùng, mỗi câu nói trên bàn ăn đều đang định hình mối quan hệ. Nói "không đáng bao nhiêu" là đang gắn giá cho mối quan hệ, biến tình cảm thành một phép tính. Nói "lần sau gặp lại" là đang rót thêm vào mối quan hệ, biến một bữa ăn thành vô số khả năng.
Trong thế giới của người trưởng thành, không ai thực sự quan tâm bữa ăn đó đắt hay rẻ. Điều họ quan tâm là trong bữa ăn đó, họ được đối xử như thế nào. Vì vậy, lần tới khi kết thúc một buổi ăn, nếu ai đó nói với bạn "hôm nay làm bạn tốn kém rồi", đừng vội đáp "không có gì" nhé!
