Ngoài thị trường, vải thiều chín sớm đã bắt đầu xuất hiện lác đác. Tuy nhiên, phải đến cuối tháng 5 mới bước vào chính vụ. Năm nay, do thời tiết bất lợi ảnh hưởng đến quá trình ra hoa và đậu quả, sản lượng vải thiều dự kiến giảm khoảng 50% so với năm ngoái.
Dù sản lượng sụt giảm, các địa phương và người trồng vải vẫn đang nỗ lực giữ chất lượng, nhằm đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe từ các thị trường nhập khẩu và duy trì uy tín xuất khẩu.
Tại xã Kiên Lao, tỉnh Bắc Ninh, vườn vải của gia đình anh Nông Văn Vạn được xem là một trong số ít vườn có tỷ lệ đậu quả cao trong năm mất mùa. Nhờ hệ thống tưới tự động giúp duy trì độ ẩm, cùng việc chăm sóc, bón phân đúng thời điểm và theo dõi vườn thường xuyên, 300 gốc vải xuất khẩu sang Nhật Bản của gia đình anh năm nay đạt tỷ lệ đậu quả trên 80%, cao nhất xã.
Anh Vạn cho biết, vào thời điểm này, việc thăm vườn mỗi ngày là rất quan trọng để kịp thời phát hiện bệnh gỉ sắt, sâu đục quả và có biện pháp phòng trừ phù hợp.
Không chỉ người trồng chủ động ứng phó với nguy cơ mất mùa, các doanh nghiệp xuất khẩu cũng nhanh chóng mở rộng vùng liên kết để đảm bảo nguồn cung. Trong bối cảnh nhu cầu từ thị trường quốc tế tăng lên, doanh nghiệp đã đầu tư thêm kho lạnh và nhà xưởng để chuẩn bị cho mùa xuất khẩu.
Ngô Thị Thu Hồng, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Ameii Việt Nam cho biết, các thị trường như Nhật Bản, châu Âu đều tăng nhu cầu nhập khẩu vải thiều so với mọi năm. Thị trường Hoa Kỳ cũng ghi nhận những tín hiệu tích cực.
Trong khi doanh nghiệp Việt chủ động nguồn hàng, các đối tác nhập khẩu lại siết chặt hơn khâu kiểm soát chất lượng. Đại diện hệ thống siêu thị AEON, ông Seiji Takano đã dành một tuần trực tiếp khảo sát, giám sát và đánh giá từng vùng trồng; làm việc với nông dân để tìm hiểu quy trình sản xuất, ghi chép và kiểm tra thực tế tại vườn.
Ông Takano cho hay: "Yêu cầu của chúng tôi luôn thay đổi theo hướng ngày càng khắt khe hơn nên việc canh tác cũng phải điều chỉnh để phù hợp. Trước đòi hỏi của thị trường nhập khẩu, người trồng vải cần thận trọng và tỉ mỉ hơn trong các khâu chăm sóc".
Khi vải thiều Việt Nam ngày càng có chỗ đứng trên thị trường quốc tế, bài toán mất mùa không chỉ là câu chuyện sản lượng, mà còn đặt ra thách thức về khả năng thích ứng dài hạn. Việc nghiên cứu giống mới, nâng cao khả năng chống chịu thời tiết và ổn định chất lượng sẽ là yếu tố then chốt để nâng sức cạnh tranh cho ngành hàng trong thời gian tới.
