7 giờ tối, chị Thu (36 tuổi, Hoàng Mai, Hà Nội) vừa dọn xong mâm cơm cho gia đình 4 người . Bữa tối hôm đó không cầu kỳ: cá kho, canh bí, đĩa rau luộc và trứng rán. "Một bữa tầm 60.000–70.000 đồng thôi, nhưng đủ chất và không thừa", chị nói.
Điều khiến nhiều người bất ngờ không phải mâm cơm giản dị ấy, mà là con số chị chia sẻ ngay sau đó: Tổng thu nhập cả nhà khoảng 20 triệu đồng/tháng , vẫn nuôi 2 con đi học và hiếm khi rơi vào cảnh cuối tháng căng thẳng.
Một gia đình thu nhập trung bình nhưng không "thiếu trước hụt sau"
Chị Thu làm hành chính với mức lương khoảng 12 triệu, chồng làm kỹ thuật tự do, thu nhập dao động quanh 8 triệu. Hai con đang học tiểu học và mẫu giáo.
Không có khoản thu đột biến, cũng không đầu tư gì lớn, nhưng gia đình chị giữ được nhịp chi tiêu ổn định suốt vài năm. "Nhà tôi không dư nhiều, nhưng chưa bao giờ phải vay mượn để sống qua tháng," chị nói.
Một ngày của chị khá đơn giản: sáng chuẩn bị đồ ăn cho con, trưa ăn tại cơ quan, chiều ghé chợ theo danh sách sẵn, tối nấu nhanh – gọn – không dư thừa. Nhìn qua không có gì đặc biệt, nhưng tất cả đều nằm trong một nguyên tắc: tiền phải được chia ngay từ đầu tháng .
Bảng chi tiêu của gia đình chị Thu với 20 triệu/tháng
| Khoản chi | Số tiền (đồng/tháng) | Ghi chú |
|---|---|---|
| Tiền ăn uống + chợ búa | 5.500.000 | Nấu ăn tại nhà là chính, hạn chế ăn ngoài |
| Học phí + bán trú + sinh hoạt con | 6.500.000 | 2 con (tiểu học + mẫu giáo) |
| Tiền nhà + điện nước + mạng | 5.000.000 | Nhà thuê vừa phải, tiết kiệm điện |
| Đi lại + xăng xe | 1.000.000 | Chủ yếu xe máy |
| Chi tiêu phát sinh | 1.000.000 | Thuốc men, hiếu hỉ, đồ lặt vặt |
| Quỹ dự phòng | 1.000.000 | Không phải tháng nào cũng dùng |
| Tổng cộng | 20.000.000 | Cân đối vừa đủ |
"Không dư nhiều, nhưng tháng nào cũng xoay được vì mọi khoản đều có giới hạn", chị Thu chia sẻ.
Vì sao nhiều gia đình 30 triệu vẫn thấy thiếu?
Từ câu chuyện của chị Thu, có thể thấy một nghịch lý: thu nhập không thấp, nhưng nhiều gia đình vẫn không để dành được. Lý do thường nằm ở 3 điểm sau.
1. Không chia tiền ngay từ đầu thángNhiều người có thói quen "tiêu rồi tính", tức là chi theo nhu cầu phát sinh. Hệ quả là cuối tháng mới nhìn lại thì tiền đã hết.
Ngược lại, chị Thu luôn chia tiền theo nhóm ngay khi nhận lương: tiền ăn, tiền con, tiền nhà, tiền dự phòng. "Đã chia rồi thì không tiêu lẫn sang khoản khác", chị nói.
2. Những khoản nhỏ nhưng lặp lại mỗi ngàyCà phê, trà sữa, đồ ăn vặt, phí giao hàng… mỗi khoản vài chục nghìn, nhưng cộng lại có thể lên đến cả triệu mỗi tháng.
"Tôi từng thử ghi lại, riêng tiền linh tinh có tháng gần 1,5 triệu. Sau đó tôi cắt bớt, thấy nhẹ hẳn," chị kể.
3. Tăng thu nhập nhưng cũng tăng chi tiêuNhiều gia đình khi thu nhập tăng sẽ "nâng cấp" mức sống: ăn ngoài nhiều hơn, mua sắm nhiều hơn, chi tiêu thoải mái hơn. Kết quả là dù kiếm nhiều hơn, vẫn không có tích lũy.
Gia đình chị Thu giữ nguyên mức sống ổn định trong nhiều năm. "Có thêm tiền thì để dự phòng, không vội tiêu", chị nói.
Điều quan trọng nhất không phải là tiết kiệm nhiều
Điều chị Thu nhấn mạnh không phải là tiết kiệm được bao nhiêu, mà là không bị áp lực tiền bạc.
"Thu nhập 20 triệu không cao, nhưng tôi biết rõ từng đồng đi đâu. Cuối tháng không phải lo, thế là đủ", chị chia sẻ.
Chị cũng không đặt mục tiêu tích lũy lớn mỗi tháng. Thay vào đó, chị ưu tiên sự ổn định: không nợ, không thiếu, có một khoản dự phòng nhỏ.
Bài học rút ra: Vấn đề không nằm ở con số thu nhập
Câu chuyện của gia đình chị Thu cho thấy một điều rất rõ: Thu nhập không quyết định bạn có dư hay không – cách tiêu tiền mới là yếu tố quyết định.
Với nhiều gia đình thu nhập 30 triệu vẫn thấy thiếu, nguyên nhân thường nằm ở:
- Không kiểm soát chi tiêu hằng ngày
- Không có kế hoạch chia tiền rõ ràng
- Không phân biệt được "cần" và "muốn
Ở một thành phố đắt đỏ như Hà Nội, "đủ sống" không phải là con số cố định. Với chị Thu, đủ sống đơn giản là: bữa cơm đủ đầy, con đi học ổn định, cuối tháng không phải lo lắng.
Và có lẽ, câu hỏi đáng suy nghĩ nhất sau câu chuyện này là: Bạn đang kiếm tiền giỏi hay đang tiêu tiền đúng?
